Klub Przyrodników realizuje projekt 239/III/2025 „Razem tworzymy rezerwaty przyrody”, finansowany w ramach rządowego programu Fundusz Inicjatyw Obywatelskich NOWEFIO 2021–2030, którego operatorem jest Narodowy Instytut Wolności – Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego.
Głównym celem projektu jest wzmocnienie udziału społeczeństwa w ochronę przyrody, poprzez włączenie lokalnych organizacji, aktywistów, pasjonatów, w działania na rzecz tworzenia nowych rezerwatów przyrody.
Główne działania:
-aktywizowanie, wzmacnianie i poszerzanie sieci społecznych koordynatorów lokalnych,
-dostosowanie i rozbudowanie naszej bazy danych gromadzącej obiekty przyrodnicze, które kwalifikujące się do ochrony rezerwatowej.
-spotkania i wizyty terenowe na obszarach kwalifikujących się do ochrony rezerwatowej
-społeczne, włączające wolontariuszy, akcje ochrony czynnej - m.in. wycinki zarośli na murawach kserotermicznych i torfowiskach
Okres realizacji: 01.03.2025r.-30.11.2027r.
Konkurs NOWEFIO 2025 Priorytet 2-4
Kwota dotacji: 188.600,00 zł
Realizacja w 2025r.
Budowanie sieci ludzi działających na rzecz przyrody
Jednym z fundamentów projektu jest współpraca i wymiana doświadczeń pomiędzy osobami zaangażowanymi w ochronę przyrody w różnych regionach kraju. W kwietniu 2025 roku w Piniewie w województwie zachodniopomorskim zorganizowaliśmy zjazd Klubu i spotkanie koordynatorów. Wzięli w nim udział aktywiści, przyrodnicy i społecznicy z co najmniej pięciu województw. Pierwszego dnia odbyły się prezentacje, rozmowy i debaty poświęcone m.in. ochronie torfowisk i bagien, tworzeniu rezerwatów przyrody, ochronie czynnej oraz historii ochrony rezerwatowej w Polsce. Ważnym elementem spotkania były warsztaty dotyczące prawnych i praktycznych aspektów powoływania rezerwatów przyrody, prowadzone przez specjalistę ds. ochrony przyrody. Podczas spotkania uhonorowaliśmy również osoby szczególnie zaangażowane w działania ochronne, wręczając wyróżnienia „Orle Pióra”. Drugiego dnia spotkanie przeniosło się w teren. Uczestnicy wzięli udział w wyjeździe na obszar Międzyodrza oraz w terenowym warsztacie poświęconym rozpoznawaniu torfowisk. Odbyła się także piesza wędrówka po rezerwacie przyrody Dolina Tywy, prowadzona przez lokalnego przyrodnika. Spotkanie było okazją do nawiązania nowych kontaktów, wymiany doświadczeń i uzgadniania wspólnych kierunków działań na rzecz ochrony przyrody.
Prelekcje podczas Zjazdu w Pniewie
W Rezerwacie Dolina Tywy
W Rezerwacie Dolina Tywy
Na Międzyodrzu
Międzyodrze
Bagna Międzyodrza
Rozpoznawanie nowych obszarów cennych przyrodniczo
Skuteczna ochrona przyrody wymaga dobrej wiedzy o jej zasobach. Dlatego w 2025 roku prowadziliśmy intensywne inwentaryzacje i monitoringi przyrodnicze, koncentrując się głównie na województwie małopolskim. Eksperci Klubu Przyrodników – botanicy i przyrodnicy terenowi – prowadzili wizje lokalne, rozpoznania siedlisk oraz konsultacje w kilkunastu nadleśnictwach. Prace objęły m.in. obszary proponowane do objęcia ochroną rezerwatową, takie jak torfowiska, lasy, murawy i doliny rzeczne. Równolegle prowadziliśmy spotkania i konsultacje z lokalnymi interesariuszami, organizacjami pozarządowymi oraz instytucjami naukowymi. Szczególnym elementem działań były prace przygotowawcze nad wnioskiem o utworzenie rezerwatu przyrody „Gdowska Dolina Raby”, który został złożony na początku 2026 roku. Zebrane w 2025 roku dane stanowią podstawę do dalszych prac merytorycznych, opracowań i publikacji planowanych na kolejne lata projektu.
W Nadleśnictwie Sucha
W Nadleśnictwie Limanowa
W Nadleśnictwie Gorlice
W Nadleśnictwie Dąbrowa
Społeczne akcje czynnej ochrony przyrody
Ważną częścią projektu są działania terenowe prowadzone z udziałem wolontariuszy. Jesienią i zimą 2025 roku zorganizowaliśmy dwie społeczne akcje czynnej ochrony przyrody w województwie lubuskim.
Pod koniec listopada odbyła się trzydniowa akcja na torfowiskach w Dolinie Pliszki i Dolinie Ilanki. Wolontariusze i członkowie Klubu Przyrodników, prowadzili koszenie, grabienie oraz ręczne usuwanie biomasy na mechowiskach w rezerwacie Dolina Ilanki. Prace wykonywane były w trudnych warunkach terenowych i wymagały dużego zaangażowania uczestników. Akcji towarzyszył wykład poświęcony ochronie torfowisk, ich historii oraz planowanym formom ochrony, w tym ochronie rezerwatowej.
W grudniu przeprowadziliśmy akcję ochrony muraw kserotermicznych w Owczarach. Wraz z wolontariuszami przeprowadziliśmy wycinki i usuwanie biomasy odrośli krzewów (głównie tarniny i głogów). Muraw noraz porządkowaliśmy powierzchnię muraw, które należą do jednych z najbardziej zagrożonych siedlisk w Polsce. Dzięki tym działaniom poprawił się stan zachowania około 3 hektarów cennych siedlisk.
.jpg)
Akcja wycinek na murawach w Owczarach
.jpg)
Akcja wycinek na murawach w Owczarach
.jpg)
Akcja wycinek na murawach w Owczarach
.jpg)
Akcja wycinek na murawach w Owczarach
.jpg)
Wycinki i koszenia torfowisk w Dolinie Ilanki
.jpg)
Wycinki i koszenia torfowisk w Dolinie Ilanki
.jpg)
Wycinki i koszenia torfowisk w Dolinie Ilanki
.jpg)
Koszenia i wycinki w Dolinie Pliszki
.jpg)
Koszenia i wycinki w Dolinie Pliszki
Wzmocnienie zaplecza organizacyjnego
Zakupiliśmy nowy serwer, sprzęt komputerowy, tablety z funkcją GPS oraz zaktualizowaliśmy oprogramowanie GIS. Dzięki temu usprawniliśmy pracę biurową i terenową, poprawiliśmy bezpieczeństwo bazy danych. Sprzęt ten będzie wykorzystywany także w kolejnych latach realizacji projektu.
